మన శరీరం ప్రమాదం సంభవించడానికి ఎంతో ముందే కొన్ని హెచ్చరిక సంకేతాలను పంపుతుంది. ఆ సంకేతాలను సరైన సమయంలో గుర్తించి జాగ్రత్త పడటం వల్ల పెద్ద ప్రమాదాన్ని నివారించవచ్చు. ముఖ్యంగా చిన్న పిల్లలు, వృద్ధులు, గర్భిణీలు మరియు దీర్ఘకాలిక వ్యాధులతో బాధపడేవారు ఎండల పట్ల అత్యంత అప్రమత్తంగా ఉండాలి. ఎండలో ఎక్కువ సేపు పనిచేసే వారు కూడా వడదెబ్బకు గురయ్యే అవకాశం ఎక్కువగా ఉంటుంది.
శరీరం పంపే ప్రమాద సంకేతాలు
వడదెబ్బ తగలడానికి ముందు మన శరీరంలో కొన్ని మార్పులు కనిపిస్తాయి. అందులో మొదటిది తీవ్రమైన తలనొప్పి మరియు తల తిరగడం. మెదడుపై ఉష్ణోగ్రత ప్రభావం పడటం వల్ల తలలో విపరీతమైన బరువు లేదా కొట్టుకుంటున్నట్లు అనిపిస్తుంది. అలాగే నోరు ఎండిపోవడం, పెదవులు అతుక్కుపోవడం మరియు విపరీతమైన దాహం కలగడం వంటివి డీహైడ్రేషన్ కు ప్రాథమిక లక్షణాలు. శరీరంలో నీటి శాతం తగ్గిపోయినప్పుడు ఇలాంటి సంకేతాలు అందుతాయి. అకస్మాత్తుగా నీరసం రావడం, కాళ్ళు చేతులు సహకరించకపోవడం లేదా నడవడానికి ఇబ్బంది పడటం వంటివి కనిపిస్తే శరీరం వేడిని తట్టుకోలేకపోతోందని అర్థం.
చెమట పట్టే విధానంలో మార్పులు కూడా ఒక ముఖ్యమైన హెచ్చరిక. కొంతమందికి విపరీతంగా చెమట పడితే, మరికొంతమందికి ఎండలో ఉన్నా అస్సలు చెమట పట్టదు. ఈ రెండు పరిస్థితులు కూడా ప్రమాదకరమే. శరీరం తనను తాను చల్లబరుచుకునే ప్రక్రియ విఫలమవుతోందని దీని అర్థం. అలాగే మానసిక స్థితిలో మార్పులు రావడం, చిరాకు, ఏకాగ్రత లేకపోవడం లేదా అయోమయానికి గురవ్వడం వంటివి మెదడుపై వేడి ప్రభావం పడుతోందని సూచిస్తాయి.
తక్షణ చర్యలు
ఒకవేళ ఎవరైనా వడదెబ్బ లక్షణాలతో కనిపిస్తే, వెంటనే వారిని నీడ ఉన్న చల్లని ప్రదేశానికి తీసుకెళ్లాలి. స్పృహలో ఉంటే మంచి నీరు లేదా ఓఆర్ఎస్ ద్రావణం తాగించాలి. బిగుతుగా ఉన్న దుస్తులను సడలించి, తడి గుడ్డతో శరీరాన్ని తుడుస్తూ ఉష్ణోగ్రతను తగ్గించే ప్రయత్నం చేయాలి. వాంతులు అవ్వడం లేదా స్పృహ తప్పడం వంటివి జరిగితే ఏమాత్రం ఆలస్యం చేయకుండా ఆసుపత్రికి తరలించాలి. వడదెబ్బ రాకుండా ఉండాలంటే బయటకు వెళ్ళేటప్పుడు వదులుగా ఉండే కాటన్ దుస్తులు ధరించాలి మరియు తలపై టోపీ లేదా రుమాలు ఉండేలా చూసుకోవాలి.
దాహం వేయకపోయినా క్రమం తప్పకుండా మంచి నీరు తాగుతూ ఉండాలి. కొబ్బరి నీళ్లు, మజ్జిగ మరియు నిమ్మరసం వంటివి శరీరానికి అవసరమైన లవణాలను అందిస్తాయి. మధ్యాహ్నం వేళలో అవసరమైతే తప్ప బయటకు వెళ్లకపోవడం ఉత్తమం. ఎండలో పనిచేసే వారు మధ్యమధ్యలో నీడలో విశ్రాంతి తీసుకోవాలి. ప్రాథమిక లక్షణాలను గుర్తించి తక్షణమే స్పందించడం వల్ల హీట్ ఎగ్జాస్టన్ నుండి హీట్ స్ట్రోక్ వరకు వెళ్లే ప్రమాదాన్ని ఆపవచ్చు. ఆరోగ్యం పట్ల చూపే చిన్నపాటి శ్రద్ధ మిమ్మల్ని ఈ వేసవి నుండి రక్షించగలదు.