Vijayadashami Rajarajeshwari Devi Telugu: శరన్నవరాత్రుల తొమ్మిది రోజుల పాటు అమ్మవారిని వివిధ రూపాల్లో భక్తిశ్రద్ధలతో ఆరాధించిన అనంతరం వచ్చే పవిత్రమైన పర్వదినమే విజయదశమి. చెడుపై మంచి సాధించిన విజయానికి ప్రతీకగా భావించే ఈ రోజున ఇంద్రకీలాద్రిపై కొలువైన కనకదుర్గమ్మ తల్లి శ్రీ రాజరాజేశ్వరీదేవిగా భక్తులకు దర్శనమిస్తారు. ఈ రూపంలో అమ్మవారిని దర్శించి, పూజించడం వల్ల ఇహపర సౌఖ్యాలు, సిరిసంపదలు, విజయాలు కలుగుతాయని భక్తుల విశ్వాసం.
విజయదశమి ఎందుకు జరుపుకుంటారు?
ఆశ్వయుజ శుద్ధ దశమి రోజున విజయదశమి పర్వదినాన్ని జరుపుకుంటారు. తొమ్మిది రోజుల పాటు దుష్టశక్తులతో పోరాడిన జగన్మాత మహిషాసురుడిని సంహరించి విజయం సాధించిన సందర్భంగా ఈ పండుగను నిర్వహిస్తారని పురాణ కథనాలు చెబుతున్నాయి. అలాగే శ్రీరాముడు రావణాసురుడిని సంహరించి సీతాదేవిని రక్షించిన రోజుగా కూడా విజయదశమిని భావిస్తారు. అందుకే ఈ పర్వదినం ధర్మం, సత్యం, విజయానికి ప్రతీకగా నిలుస్తుంది.
2026లో ఆశ్వయుజ శుద్ధ దశమి అక్టోబర్ 20, మంగళవారం రావడంతో అదే రోజున విజయదశమి పర్వదినాన్ని నిర్వహిస్తున్నారు.
ఆయుధపూజకు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం
విజయదశమి రోజున ఆయుధపూజ చేయడం వెనుక మహాభారతానికి సంబంధించిన విశేష కథనం ఉంది. అరణ్య, అజ్ఞాతవాస కాలంలో పాండవులు తమ ఆయుధాలను జమ్మిచెట్టుపై భద్రపరిచారని, అజ్ఞాతవాసం పూర్తైన అనంతరం వాటిని తిరిగి తీసుకుని పూజించారని చెబుతారు. ఆ తర్వాత వారు కౌరవులపై విజయం సాధించారు. అందుకే విజయదశమి రోజున ఆయుధాలు, పనిముట్లు, వృత్తికి సంబంధించిన వస్తువులను పూజించే సంప్రదాయం ఏర్పడింది.
జమ్మి పూజ.. పాలపిట్ట దర్శనం
తెలుగు రాష్ట్రాల్లో విజయదశమి రోజున జమ్మి చెట్టును పూజించడం విశేషంగా కనిపిస్తుంది. జమ్మి ఆకులను బంగారానికి ప్రతీకగా భావించి ఒకరికొకరు పంచుకుంటారు. ఈ సంప్రదాయం విజయాన్ని, శ్రేయస్సును సూచిస్తుందని నమ్మకం. అలాగే ఈ రోజున పాలపిట్టను దర్శించడం కూడా శుభసూచకంగా భావిస్తారు.
రాజరాజేశ్వరీ దేవిగా కనకదుర్గమ్మ
విజయదశమి రోజున ఇంద్రకీలాద్రిపై అమ్మవారు శ్రీ రాజరాజేశ్వరీదేవి అలంకారంలో భక్తులకు దర్శనమిస్తారు. శరన్నవరాత్రి అలంకారాల్లో ఇది చివరి రూపంగా భావిస్తారు. రాజరాజేశ్వరీ దేవిని మహాత్రిపురసుందరి, అపరాజితాదేవి రూపాల్లో కూడా భక్తులు ఆరాధిస్తారు. ఇఛ్ఛా, జ్ఞాన, క్రియా శక్తులకు ప్రతీకగా ఈ దేవి స్వరూపాన్ని భావిస్తారు. ఈ రోజు అమ్మవారికి పసుపు, ఎరుపు, తెలుపు రంగుల పూలతో పూజ చేయడం, పసుపు లేదా ఎరుపు రంగు వస్త్రాలను సమర్పించడం శుభప్రదంగా భావిస్తారు. పులిహోర, లడ్డు, పరమాన్నం వంటి నైవేద్యాలను సమర్పించవచ్చు.
పఠించాల్సిన శ్లోకం
విజయదశమి రోజున శ్రీ రాజరాజేశ్వరీదేవిని ధ్యానిస్తూ..
“అంబా శాంభవి చంద్రమౌళి రబలా వర్ణా ఉమా పార్వతీ
కాళీ హైమవతీ శివా త్రిణయనీ కాత్యాయనీ భైరవీ
సావిత్రీ నవయౌవనా శుభకరీ సామ్రాజ్యలక్ష్మి ప్రదా
చిద్రూపీ పరదేవతా భగవతీ! శ్రీ రాజరాజేశ్వరి”
అనే శ్లోకాన్ని భక్తిశ్రద్ధలతో పఠిస్తారు.
విజయదశమి రోజున శ్రీ రాజరాజేశ్వరీదేవిని దర్శించి, అమ్మవారి అనుగ్రహం పొందితే విజయాలు, సుఖసంతోషాలు, ఐశ్వర్యం కలుగుతాయని భక్తుల విశ్వాసం. చెడుపై మంచి సాధించిన విజయాన్ని స్మరించుకుంటూ ఈ పవిత్రమైన పర్వదినాన్ని భక్తిశ్రద్ధలతో జరుపుకుందాం.
(Disclaimer: ఈ కథనంలో పేర్కొన్న ఆధ్యాత్మిక విశ్వాసాలు, పూజా విధానాలు సంప్రదాయాలు, పురాణాలు, భక్తుల నమ్మకాల ఆధారంగా అందించబడినవి.)